Thăng trầm GE: Từ biểu tượng công nghiệp Mỹ đến nghi án gian lận 38 tỷ USD

Từ ngày ra đời vào năm 1892, tập đoàn General Electric (GE) luôn là cái tên đồng nghĩa với sự sáng tạo Mỹ, một biểu tượng của nền sản xuất công nghiệp Mỹ. Điều này đúng cho đến khoảng 1 thập kỷ trước.

GE là một trong 12 thành viên tiên phong của chỉ số Dow Jones của đầu tư và chứng khoán Mỹ, và là CP trụ lại lâu nhất trong chỉ số blue-chip này. Các nhà khoa học và kỹ sư của GE đã ý tưởng hoặc triển khai xong từ những mẫu sản phẩm gắn liền với đời sống hàng ngày như bóng đèn, tia X, tủ lạnh, TV … cho tới động cơ máy bay, xí nghiệp sản xuất điện hạt nhân …Nhưng ánh hào quang dần trở thành quá khứ, GE bước vào một thời kỳ đầy rẫy khó khăn vất vả, với những không ổn định nội bộ, cuộc khủng hoảng cục bộ kinh tế tài chính toàn thế giới 2008, giá trị vốn hóa thị trường sụt giảm thê thảm, và những thương vụ làm ăn góp vốn đầu tư sai lầm đáng tiếc .

Trong câu chuyện xấu mới nhất xảy ra với GE, vào hôm thứ Năm tuần trước, tập đoàn này bị cáo buộc đang che đậy một vụ gian lận với quy mô lên tới 38 tỷ USD. Người đưa ra cáo buộc này là Harry Markopolos – một chuyên gia kế toán nằm trong số những người đầu tiên phanh phui vụ lừa đảo lịch sử của Bernie Madoff.

“Xuất thân” danh giá của GE

Nền móng của GE khởi đầu hình thành vào năm 1879, khi nhà ý tưởng vĩ đại Thomas Edison được cấp phép văn bằng bản quyền trí tuệ bóng đèn sợi đốt, sau khi phòng thí nghiệm của ông thực thi thử nghiệm 3.000 phong cách thiết kế trong vòng 2 năm .Thăng trầm GE: Từ biểu tượng công nghiệp Mỹ đến nghi án gian lận 38 tỷ USD - Ảnh 1.Nhà ý tưởng Thomas Edison – Ảnh : Wikimedia Commons .Năm 1889, Edison xây dựng Edison General Electric từ một nhóm công ty điện nhỏ mà ông đã quản lý và vận hành từ trước đó. Ba năm sau, The General Electric Company, tức GE ngày này, sinh ra sau vụ sáp nhập với một công ty khác có tên Thomson-Houston Electric Company .Chỉ 4 năm sau ngày xây dựng, GE đã trở thành một trong 12 công ty tiên phong của Dow Jones – chỉ số sàn chứng khoán được thiết lập để đo lường và thống kê giá trị của những công ty công nghiệp niêm yết ở Phố Wall .Theo thời hạn, 11 công ty khác lần lượt bị xóa tên khỏi Dow Jones, nhưng GE vẫn giữ được vị trí của mình cho tới tháng 6/2018 – khi GE bị loại khỏi list 30 CP của chỉ số này và bị sửa chữa thay thế bởi hãng dược Walgreens Boots Alliance .Trong nhiều thập kỷ, GE đã dành hầu hết thời hạn cho việc tăng trưởng những công nghệ tiên tiến mới, từ những ứng dụng trong mái ấm gia đình cho tới động cơ máy bay thương mại. Trong đó, có nhiều sáng chế là hiệu quả của việc sáp nhập với những công ty nhỏ hơn. Thứ gì GE không ý tưởng hay sáng tạo được, thì hãng lại là người triển khai xong .Theo một số ít bài báo của tờ New York Times, một trong số những thành tựu tiên phong cần phải kể đến của GE là vào năm 1906, một kỹ sư người Thụy Điển thao tác cho hãng ý tưởng ra radio. Trước đó, quốc tế mới chỉ biết gửi điện tín bằng mã Morse .Tiếp đó, vào năm 1922, GE khởi đầu sản xuất thiết bị điện gia dụng, như chiếc lò nướng chạy điện tiên phong, máy giặt và tủ lạnh. Năm 1927, GE tăng trưởng chiếc TV tiên phong. Vào năm niên 1930, GE cho sinh ra nhựa dẻo, tạo ra một cuộc cách mạng về sản xuất hàng loạt mẫu sản phẩm nhựa .Năm 1941, GE sản xuất động cơ máy bay phản lực tiên phong của Mỹ. Năm 1957, hãng mở xí nghiệp sản xuất điện hạt nhân tiên phong gần Pittsburgh, và xí nghiệp sản xuất này hoạt động giải trí cho tới năm 1982 .

Thời kỳ GE “không biên giới”

Cho tới khi vị Tổng giám đốc ( CEO ) nổi tiếng nhất của GE là Jack Welch lên nắm quyền và năm 1981, tập đoàn lớn đã góp vốn đầu tư vào nhiều công ty nhỏ hơn. Với một kế hoạch kinh khủng để tăng doanh thu, Welch nhu yếu bất kể mảng kinh doanh thương mại nào không đứng vị trí số 1 thị trường đều phải kiểm soát và điều chỉnh, bán lại hoặc đóng cửa. Trong vòng 2 năm cầm quyền tiên phong của Welch, 71 công ty con của GE lần lượt bị bán .Thăng trầm GE: Từ biểu tượng công nghiệp Mỹ đến nghi án gian lận 38 tỷ USD - Ảnh 2.Jack Welch – vị CEO lịch sử một thời của GE – Ảnh : Reuters .Nhưng song song với việc bán công ty con, GE cũng mua thêm nhiều công ty khác. Một trong số những vụ mua lại lớn nhất là cuộc tóm gọn công ty radio RCA vào năm 1986. Đây là công ty chiếm hữu đài truyền hình NBC .Welch không cho GE là một công ty sản xuất đơn thuần. Ông nghĩ rằng GE là một doanh nghiệp ” không có biên giới “. Cho tới khi Welch rời ghế CEO GE vào năm 2001, tập đoàn lớn đã đạt mức lệch giá hàng năm 130 tỷ USD, từ mức 25 tỷ USD khi ông mới lên cầm quyền .

Sau 20 năm dưới sự lãnh đạo của Welch, GE đón một vị CEO mới là Jeffery Immelt. Nếu như Welch được nhân viên của GE và các nhà phân tích ca ngợi nhiều bao nhiêu, thì Immelt lại nhận sự chê trách nhiều bấy nhiêu.

Chính Immelt là người được Welch chọn để tiếp sau mình trên cương vị ” thuyền trưởng ” GE. Tuy nhiên, về sau này, Welch thừa nhận rằng việc chọn Immelt là một trong những sai lầm đáng tiếc lớn nhất của ông .Có nhiều chuyện đã xảy ra trong 16 năm Immelt chèo lái GE. Cuộc khủng hoảng cục bộ kinh tế tài chính 2008 là một đòn kinh khủng giáng vào tập đoàn lớn này, tương tự như như so với nhiều doanh nghiệp khác của Mỹ. Giá CP GE sụt 42 % trong năm 2008, buộc tập đoàn lớn phải nghĩ lại về hoạt động giải trí kinh doanh thương mại .Trong toàn cảnh như vậy, GE quyết định hành động quay trở lại tập trung chuyên sâu vào nghành nghề dịch vụ sản xuất – hoạt động giải trí chính của tập đoàn lớn trước thời Welch. GE nhanh gọn bán đi 1 số ít công ty con từng làm ăn rất tốt trước đây, gồm NBC Universal, GE Plastics, GE Water, và GE Appliances. Nhà góp vốn đầu tư lịch sử một thời Warren Buffett vào cuộc, rót 3 tỷ USD tiền vốn để giúp GE đứng vững trong sóng gió .Trong phần đông thời hạn làm CEO tại GE, Immelt chiếm hữu hay máy bay tư nhân, một để dùng tiếp tục, một để dự trữ. Tuy nhiên, ông không nói với Hội đồng Quản trị GE về sự xa xỉ này. Hội đồng Quản trị chỉ biết chuyện khi tờ Wall Street Journal đưa tin vào tháng 10/2017 .Immelt từ chức chỉ 7 tuần sau khi thông tin về quyết định hành động thôi việc. Ngày ông công bố từ chức, ngày 12/6/2018, giá CP GE tăng 4 % .Theo một bài báo năm 2018 của tờ The Economist, thị trường cho rằng những khó khăn vất vả mà GE đương đầu lúc bấy giờ xuất phát từ việc Immelt không chuẩn bị sẵn sàng sẵn sàng chuẩn bị cho mức độ cạnh tranh đối đầu ngày càng nóng bức trên thị trường nguồn năng lượng toàn thế giới. Sự chậm trễ này khiến mảng nguồn năng lượng, bộ phận lớn nhất của GE, rơi vào thế bị động .Thăng trầm GE: Từ biểu tượng công nghiệp Mỹ đến nghi án gian lận 38 tỷ USD - Ảnh 3.Jefferey Immelt, vị CEO bị chỉ trích nhiều nhất của GE – Ảnh : AP .Ngoài ra, Immelt cũng mắc sai lầm đáng tiếc khi thực thi 1 số ít vụ tóm gọn đắt đỏ ngay vào thời gian giá dầu quốc tế xuống thấp. Trong đó phải kể tới vụ GE chi 10,1 tỷ USD để mua Alsstom, một công ty Pháp chuyên về máy phát điện, và chi 7,4 tỷ USD, để nắm quyền trấn áp công ty dịch vụ mỏ dầu Baker Hughes của Mỹ. Cả hai thương vụ làm ăn này đều không mang lại hiệu quả tốt đẹp cho GE .

“Một vụ gian lận còn lớn hơn cả Enron”

Nhưng dù giới góp vốn đầu tư có hoan nghênh sự ra đi của Immelt – vị CEO mà họ nhìn nhận là phá hỏng GE – thì tình hình của GE từ đó đến nay cũng chẳng tốt thêm, nếu không muốn nói là liên tục đi xuống .Thay thế Immelt là John Flannery, người trước đó đứng đầu mảng y tế của GE và đã có 30 năm thao tác tại tập đoàn lớn này. Flannery chỉ giữ ghế CEO GE 14 tháng trước khi bị không bổ nhiệm vào tháng 10/2018 trong một cuộc bỏ phiếu với 100 % phiếu nhất trí sa thải ông của Hội đồng Quản trị .Flannery nhận được gói thôi việc trị giá 10 triệu USD. Trong nhiệm kỳ CEO ngắn ngủi của ông, GE tận mắt chứng kiến giá trị vốn hóa thị trường ” bốc hơi ” 100 tỷ USD – trang Business Insider cho hay .Thăng trầm GE: Từ biểu tượng công nghiệp Mỹ đến nghi án gian lận 38 tỷ USD - Ảnh 4.Diễn biến giá CP GE 10 năm qua – Nguồn : Business Insider .Cú sốc mới gần đây nhất của GE là khi chuyên viên Markopolos cáo buộc tập đoàn lớn gian lận kế toán, che đậy một vụ bê bối 38 tỷ USD, tương tự 40 % giá trị vốn hóa thị trường của GE. Trong một báo cáo giải trình dài 170 trang tung lên mạng hôm 15/8, ông Markopolos cho rằng GE đã đưa ra những báo cáo giải trình kinh tế tài chính trá hình để che đậy những khoản nợ khổng lồ của tập đoàn lớn .

Theo một số nhận định, Markopolos có thể đang hợp tác với một quỹ đầu cơ nào đó muốn bán khống cổ phiếu GE.

” Rõ ràng và đơn thuần, đây là hành vi thao túng thị trường “, CEO hiện tại của GE, Larry Culp, nói trong một công bố .Markopolos nói GE là ” một vụ gian lận còn lớn hơn cả Enron ” – công ty nguồn năng lượng khổng lồ sụp đổ vào năm 2007 sau khi bị phát hiện gian lận .Hiện chưa rõ mọi chuyện trắng đen thế nào, nhưng cáo buộc này là sự tiếp nối đuôi nhau những điều đáng tiếc liên tục xảy đến với GE – hình tượng một thời của năng lượng phát minh sáng tạo và nền sản xuất công nghiệp Mỹ.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.